Mykoplazmoza u kotów: objawy i leczenie

Mykoplazmoza u kotów to dość poważna i wysoce zaraźliwa choroba, która atakuje układ oddechowy, mięśniowo-szkieletowy i moczowo-płciowy. Właściciele zwierząt domowych powinni znać objawy tej choroby i wiedzieć, jak ją szybko leczyć.

Czynnik wywołujący chorobę i drogi zakażenia

Mykoplazmy to jednokomórkowe, Gram-ujemne prokarionty pozbawione ściany komórkowej i organelli wewnętrznych. Optymalna temperatura wzrostu wynosi 37-38°C; bakterie te są stosunkowo odporne na niskie temperatury. Jednak w temperaturach powyżej 60°C, a także pod wpływem ultradźwięków i bezpośredniego światła słonecznego, bakterie giną w ciągu 10 minut. Mykoplazmy wykazują oporność na wiele antybiotyków, ale są bardzo wrażliwe na środki dezynfekujące.

Istnieje wiele gatunków tych prokariontów, a koty są dotknięte dwoma z nich: Mycoplasma felis i Mycoplasma gatae. Mykoplazmy to patogeny oportunistyczne: kot może być nosicielem zakażenia, ale niekoniecznie sam zachoruje. Mykoplazmoza przenoszona jest drogą kontaktową, drogą płciową, drogą kropelkową (aerogenną), przez łożysko (wewnątrzmaciczną) oraz z matki na matkę podczas porodu. Do grupy ryzyka należą koty poniżej 2. roku życia, koty starsze oraz koty z chorobami przewlekłymi i osłabionym układem odpornościowym.

Objawy mykoplazmozy

Pierwsze objawy mykoplazmozy u kotów pojawiają się 3-5 dni po zakażeniu. W trakcie swojego cyklu życiowego bakterie Mycoplasma wytwarzają duże ilości toksyn, które uszkadzają komórki różnych narządów, dlatego objawy mykoplazmozy są typowe dla innych chorób zakaźnych.

Objawy kliniczne obejmują:

• surowicze zapalenie spojówek (stan zapalny i zaczerwienienie błon śluzowych oczu);
• kichanie, kaszel;
• utrata apetytu;
• utrata wagi;
• wzrost temperatury;
• częste oddawanie moczu;
• słabość, apatia.

W łagodnych przypadkach choroby i przy braku współistniejących patologii, wyzdrowienie następuje w ciągu 1-1,5 tygodnia.

W przypadku uogólnionej infekcji lub osłabionej odporności organizmu pojawiają się groźniejsze objawy:

• skórne lub ropnie podskórne (ropne zapalenie tkanek);
• obrzęk powiek, ropna wydzielina z oczu;
• zaburzenia oddawania moczu (zwiększona częstotliwość lub opóźnienie oddawania moczu);
• zapalenie i powiększenie węzłów chłonnych;
• układ moczowo-płciowy zwierzęcia jest dotknięty (rozwija się zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie nerek lub zapalenie gruczołu krokowego);
• rozwija się zapalenie stawów, które objawia się kulawizną i obrzękiem kończyn – kot odczuwa ból, gdy się go podnosi lub dotyka jego łap;
• U ciężarnych kotek z ciężką postacią choroby często dochodzi do poronień lub rodzenia martwych kociąt.

Jeżeli u kota zauważysz przynajmniej kilka z wymienionych objawów mykoplazmozy, powinieneś pokazać go lekarzowi weterynarii.

Diagnostyka mykoplazmozy

Aby postawić diagnozę, lekarz weterynarii bada kota i zadaje właścicielowi szczegółowe pytania dotyczące objawów zaobserwowanych u zwierzęcia, czasu ich wystąpienia, obecności chorób przewlekłych, trybu życia i wieku zwierzęcia.

Następnie kot zostanie poddany serii badań laboratoryjnych i obrazowych w celu odróżnienia mykoplazmozy od innych chorób o podobnych objawach. Badania te mogą obejmować:

1. Badania kliniczne i biochemiczne krwi (w przypadku stanu zapalnego wykażą one wzrost liczby leukocytów i podwyższenie OB, spadek poziomu hemoglobiny i erytrocytów).
2. Testy wymazowe (mogą być pobrane z błon śluzowych oczu, nosa, ust lub narządów płciowych, a próbki krwi mogą być wykorzystane do analizy ogólnej). Analiza przeprowadzana jest metodą PCR (wykrywającą niewielkie stężenia fragmentów DNA patogenów w materiale biologicznym) lub ELISA (opartą na reakcji antygen-przeciwciało, która pozwala wykryć wirusy i bakterie w próbce).
3. Analiza moczu w celu określenia wrażliwości patogenu na antybiotyki.

Leczenie mykoplazmozy

Mykoplazmoza u kotów, o ile nie jest powikłana innymi poważnymi schorzeniami, nie wymaga hospitalizacji i jest leczona ambulatoryjnie. Leczenie trwa zazwyczaj co najmniej trzy tygodnie. Jest ono kompleksowe: leczenie podstawowe, mające na celu eradykację patogenu, oraz leczenie objawowe, mające na celu złagodzenie zewnętrznych negatywnych skutków choroby i przywrócenie odporności organizmu.

Wybierając leczenie mykoplazmy u kotów, lekarz weterynarii opiera się na objawach klinicznych choroby i wynikach badań, aby określić stopień oporności wykrytego szczepu Mycoplasma na antybiotyki.

Mykoplazmy wykazują stosunkowo wysoką oporność na wiele leków. Na przykład sulfonamidy i niektóre rodzaje leków przeciwdrobnoustrojowych (antybiotyki) nie hamują ich wzrostu.

Spośród środków przeciwdrobnoustrojowych prokarionty są najbardziej wrażliwe na antybiotyki z grupy tetracyklin:

• Doksycyklina;
• Erawacyklina;
• Minocyklina;
• Omadacyklina;
• Tetracyklina.

Hamują procesy syntezy i powodują śmierć mykoplazm:

• związki furanu (pirol, furan, tiofen);
• fluorochinolony (cyprofloksacyna, norfloksacyna, lewofloksacyna, gemifloksacyna, moksyfloksacyna);
• makrolidy (klarytromycyna, roksytromycyna, dirytromycyna);
• aminoglikozydy (amikacyna, neomycyna, gentamycyna, streptomycyna, kanamycyna).

Leczenie objawowe mykoplazmozy u kotów obejmuje:

• Na zapalenie spojówek - krople do oczu Gentaline, Divopride, Gentapharm, maść Oxytetracyklina.
• W przypadku uszkodzenia układu moczowo-płciowego - antybiotyki hamujące rozwój mikroflory chorobotwórczej (Lewomycetyna, Amoksyklaw), preparaty ziołowe (Stop-zapalenie pęcherza moczowego, KotErvin).
• W zapaleniu wielostawowym stosuje się niesteroidowe leki przeciwzapalne, leki przeciwhistaminowe i leki przeciwbólowe. W leczeniu mykoplazmozy stosuje się również immunomodulatory (Amiksin, Nazoferon, Anaferon) oraz witaminy z grupy B (tiamina, pirydoksyna, kobalamina).

Zapobieganie

Obecnie nie ma szczepionek przeciwko mykoplazmozie, ale silny układ odpornościowy może zmniejszyć ryzyko zakażenia, nawet jeśli kot jest zakażony. Zbilansowana dieta i odpowiednia pielęgnacja wpływają na ten układ odpornościowy. Bakterie wywołujące mykoplazmozę nie tolerują suchości ani dezynfekcji chemicznej. Dlatego zaleca się, aby koty przebywały w suchych pomieszczeniach, karmiono je z czystych misek i dbano o czystość kuwety.

Staraj się trzymać kota z dala od innych zwierząt i sprawdzaj stan zdrowia wszystkich partnerów. Nie zapomnij też o regularnych wizytach u weterynarza, dbaj o regularne szczepienia i podawaj zwierzęciu leki przeciwpasożytnicze.

Mykoplazma kotów nie przenosi się na ludzi. Koty są zarażane szczepami gatae i felis, natomiast inny szczep, Mycoplasma hominis, stanowi zagrożenie dla ludzi. Zaleca się jednak unikanie bliskiego kontaktu z zakażonym zwierzęciem i po wyczyszczeniu jego legowiska lub kuwety, umycie rąk mydłem lub dezynfekcję.

Przeczytaj także:

• Choroby kotów: Tabela objawów
• Mój kot kuleje na przednią lub tylną łapę: co powinienem zrobić?
• Co zrobić, gdy kot nic nie je?